«ԲԱՅԱԶՐԿՈՒԹՅՈՒՆԸ» Բ. Լ. ՊԱՍՏԵՐՆԱԿԻ ԵՎ Ա. Ա. ՖԵՏԻ ՊՈԵԶԻԱՅՈՒՄ

Վերացական

Հոդվածում ուսումնասիրվում են Աֆանասի Ֆետի պոեզիայի ոճական առանձնահատկությունները։ Նշվում է, որ Աֆանասի Ֆետի քնարերգությունն իր բազմաթիվ դրսևորումներով նախապատրաս­տել է սիմվոլիզմի առաջացումն ու զարգացումը, ազդեցություն թողել «Արծաթե դարի» հոսանքում այլ գրական ուղղությունների ի հայտ գալու վրա։  Աֆանասի Ֆետը համարվում է նորարար բանաստեղծ, որը հարստացրել է ռուսական պոեզիայի ռիթմա-մետրիկական կառուցվածքը։ Գիտական ​​​​հետազոտությունների համեմատական ​​​​մեթոդը հնարավորություն տվեց համեմատել Բորիս Պաստեռնակի պոեզիան Աֆանասի Ֆետի պոեզիայի հետ, մասնավորապես՝ երկու բանաստեղծների «բայազուրկ» բանաստեղծությունները։ Հոդվածում նշվում է, որ Ֆետի հայտնությունը ռուսական պոեզիայում ասոցաց­վում է իմպրեսիոնիստական- բնապատկերային քնարերգության և ակնթարթների պոեզիայի հետ, որն արտացոլված է «Շշուկ, երկչոտ շնչառություն...» հայտնի բայազուրկ բանաստեղծության մեջ։ Աշխատանքի նպատակն է բացահայտել այն հսկայական ազդե­ցությունը, որ ֆետյան քնարերգությունը և հատկապես «բայազուրկ բանաստեղծությունները» թողել են «Արծաթե դարի» բանաս­տեղծների, մասնավորապես՝ Բորիս Պաստեռնակի քնարերգության վրա։ Ֆետին պոեզիայում անվանում էին իմպրեսիոնիստ, իսկ Բորիս Պաստեռնակի բանաստեղծական ստեղծագործությունը նմանեցվում է Ֆետի ավելի ուշ շրջանի` կրոնափիլիսոփայական, հոգևոր, մար­գարեական ստեղծագործությունների հետ: Հոդվածում նշվում է, որ Բ.Պաստեռնակին և Ա.Ֆետին մերձեցնում են «զգացմունքների հեղեղը», «թռչնի թռիչքը», և որպես օրինակ բերվում է Պաստեռնակի «Պոեզիայի սահմանումը» բանաստեղծությունը։ Հայտնի է Ֆետի բայազուրկ նշանավոր բանաստեղծությունը՝ «Այս առավոտը, այս ուրախությունը»։ Նշենք, որ Ֆետի բայազուրկ սահմանումները վերա­բերում են գարնանը, իսկ Պաստեռնակինը՝ պոեզիային։ Նշվում է, որ «բայազուրկ» բանաստեղծությունները հատկապես երաժշտա­կան ​​են։ Ֆետի բայազրկությունը, ինչպես և Պաստեռնակի բայազրկու­թյունը, կապված էր կյանքի ակնթարթային տպավո­րությունները, անցողիկ զգացողությունները որսալու ունակության հետ։ Բ. Պաստեռնակի «Ամեն ինչում ես ուզում եմ հասնել էությանն իսկ» բանաստեղծության մեջ այս անորսալի պահերն են անվանվում և նշանակություն ստանում։ Հոդվածում նշվում է, որ բայազրկության թեման զարգացրել են Արծաթե դարի շատ բանաստեղծներ։ Ըստ Գ.Իվանովի, բայազրկությունն մարող լուսաբացի աղքատությունն է։ Գ. Իվանովը գրել է. «Ես սիրում եմ անհուսալի խաղաղությունը»։ Սակայն, Ֆետի բայազրկությունը ոչ թե հույսի բացակայությունն է, այլ գոյության փխրունությունն ու նրբությունը, և Բ.Պաստեռնակը նույն կերպ է արձագանքում բայազրկությանը։ Այսպիսով, Ա.Ֆետի պոեզիայի ազդեցությունը Բ.Պաստեռնակի բանաստեղծական ստեղ­ծագործության վրա կապված է, առաջին հերթին, Արծաթե դա­րաշրջանի հետ, քանի որ հենց սիմվոլիստներն են առաջինը խոսել Ֆետի պոեզիայի և սիմվոլիստների պոեզիայի շարու­նա­կա­կա­նու­թյան մասին: