ԳՈՒՆԱԲԱՌԵՐԸ ՈՐՊԵՍ ԱՍՈՑԻԱՏԻՎ-ԿԵՐՊԱՐԱՅԻՆ ՇԱՐՔԻ ՀԻՄՔ ՅԵ. Ի. ԶԱՄՅԱՏԻՆԻ «ՄԵՆՔ» ՎԵՊՈՒՄ

##article.authors##

  • Գայանե Հովհաննեսյան ԵՊՀ

Հիմնաբառեր-:

Զամյատին, «Մենք», գունաբառ, ասոցիատիվ, կերպար, ազատություն, անազատություն, վարդագույն, կապույտ, կանաչ

Վերացական

Գունաբառերը Յե.Ի. Զամյատինի «Մենք» վեպի կերպարավոր խոսքի հիմքն է: Այն ուղեկցում է կերպարային իյեռարխիայի կառու­ցումը: Հեղինակը օգտագործում է գույների մեծ շարք, ինչը բերում է տեքստում գունային սիմվոլիակայի և զուգահեռների զանազանու­թյանը: Հոդվածում ուշադրության կենտրոնում են վարդագույնը, կա­պույտը և կանաչը: Այդ գույների կիրառումը ծառայում է վեպի հիմ­նական 2 գաղափարների՝ ազատության և անազատության – կա­ռուց­­մանը: Հերոսների արարքները, բոլոր իրադարցությունները այս կամ այն կերպ հիմնավորվում են դեպի ազատություն տեն­չանքով և անազատության մեջ ապրելու ստիպվածությամբ: Մենք անդրա­դառնում ենք գունաբառերի զանազան գոյացմանը և գոր­ծած­մանը՝ լինի դա փոխաբերական գործածությունը, տարբեր բառա­կազ­մու­թյունը, ներգրավված զանազան թեմատիկ դաշտերում և օպոզի­ցիա­ներում: Դիտարկվող գույները ունեն տարբեր բովան­դակություն: Վարդա­գույնը խորհրդանշում է ազատություն, կանաչը՝ դավա­ճանություն: Կապույտը խորհրդանշությամբ ամենաբարդն է. այն կա­րող է խորհրդանշել և՜ ազատություն, և՜ անհանգստություն, սառնություն, դավաճանություն – հատկապես դրա որոշ՝ գորշին հա­րող, երանգները: Գունաբառերի բարդ իմաստավորմամբ հեղինակը կար­ծես ասում է մեզ բարդ ժամանակաշրջանում աշխարհի բար­դության մասին: Երբ մարդու կամքից է կախված ապրել պարզ, թե սուզված երկերեսության մեջ, բարդացնելով աշխարհը անճանաչելիորեն:

Հղումներ

Apresyan Yu.D. Izbrannyye trudy, tom I: Leksicheskaya semantika. M.: Izdatel'skaya firma «Vostochnaya literatura» RAN, 1995. 472 s.

Kuk Brett. Zagadochnyy fenomen. Roman Ye.Zamyatina «My». Voprosy literatury, 2015, № 6 // https://voplit.ru/article/zagadochnyj-fenomen-roman-e-zamyatina-my/ (data obrashcheniya: 23 05.2025)

Mart'yanova N A. «Simvolicheskoye» tsvetooboznacheniy v russkoy lingvokul'ture // Filologiya i chelovek, 2013, № 4. Ss. 56-66.

Men'cheva S.I. Tsvetooboznacheniya v proizvedeniyakh Ye.I. Zamyatina: semantika, grammatika, funktsiya, 2004 // https://www.dissercat.com/content/tsvetooboznachenie-v-proizvedeniyakh-ei-zamyatina-semantika-grammatika-funktsiya (data obrashcheniya: 23.05.2025)

##submission.downloads##

Հրապարակված

2026-01-31